Бәрі бірхабарламадан басталды.

Он бір жасымда телефондағы Mail.ru Агент арқылы хат алмасып жүрдім. Бір күні сол қолданбаны компьютерден көрдім.

Онда мүмкіндік әлдеқайда көп еді: әңгімелесушінің аватары, сурет түріндегі смайликтер, оны «ояту» батырмасы. Телефонда смайликтер жай таңбалар болатын. Таныс чат мүлде басқаша көрініп, басқаша жұмыс істеді.

Осындай бағдарламаларды қалай жасайтынын білгім келді. Кітаптардан жауап іздедім, информатика мұғалімдерінен сұрадым. Әкемнен компьютер алып беруін өтіндім.

Компьютер келгенде, интернетті бөлек қосу керегін білдім. Тағы бірнеше ай күттім. Ақыры браузерді ашып, сұрақтарыма жауап іздей бастадым.

Өз әлеуметтік желімді жасағым келді. Онда жазбалар, қысқа видеолар және хат алмасу болар еді. Достарым айтып тұрғанымды елестете алмады. Демек, көрсету керек.

Алғашқы макетті Word-та жасадым. Келесісін Paint-те салдым: онда қабаттар жоқ, бір қате бүкіл жұмысты бұзуы мүмкін. Кейін uCoz-ты таптым. Беттер, форумдар, каталогтар — бәрін өзің құрастыра аласың.

Бір күні сол uCoz-та жасалған, бірақ дизайны мүлде басқа сайт көрдім. Мен де солай жасағым келді. Тек қалай екенін білмедім.

Форумдарда Молдова, Украина, Беларусь пен Ресейдегі адамдар сұрақтарыма жауап берді. Skype-та сөйлесіп, Photoshop-пен жұмыс істеуді көрсететін. Дайын үлгілердің құрылымын қарап, суреттері мен стильдерін өзгерттім. Біртіндеп HTML мен CSS-ті түсіне бастадым.

Бір күні өзім салған дизайн браузерде жұмыс істеп тұрды.

Мектепте оқып жүргенде ВКонтакте дизайнын жаңарту байқауларына қатыстым. Жүлде алмадым, бірақ үлкен әлеуметтік желінің интерфейсіне өз нұсқамды ұсындым.

Біз анимені аударып, дыбыстаумен айналыстық. Порталда видео, форум, марапаттар, бедел көрсеткіші және пайдаланушылардың жеке парақшалары болды. Пайдаланушылар саны 15 мыңнан асты. Жаңа мүмкіндіктер қосып, интерфейсті өзгертетінмін.

Домен мен хостингті төлеу үшін форумдардан беттер мен форумдардың дизайнын жасауға тапсырыс алатынмын. Өз сайтыммен жұмыс істеу осылай алғашқы клиенттерге алып келді.

Павлодарға көшіп, колледжде бағдарламашы мамандығында оқып жүрдім. Фриланс платформасынан тапсырыс іздей бастадым.

Клиенттерге ұсыныс жазып, неге мені таңдауы керегін түсіндіруді үйрендім. Бір аптадай уақыттан кейін мейрамханадағы тапсырыс пен төлемге арналған планшеттік POS-жүйенің интерфейсін жасауға тапсырыс алдым.

Кейін ондаған жоба жасадым. Жұмыс көлемін бағалауды, келісуді және уәде еткенімді орындауды үйрендім.

Сайттың дизайнын жасау — жұмыстың бір бөлігі ғана екен.

Павлодардағы маркетинг агенттігінде маркетологтармен және сату мамандарымен бірге жұмыс істедім. Әзірлеуді фрилансерлерге, дизайнды маған тапсыратын. Бір беттік сайттар, компания сайттары, интернет-дүкендер. Жеке тапсырыстарымды да алып жүрдім, кейде екі компанияда қатар жұмыс істедім. Ол кезде шынымен аз ұйықтайтынмын. Суреттегі монитордың жанындағы екі Red Bull құтысы сол күндердің режимін көрсетеді.

Бір үлкен жобаны толық өзім жүргіздім: клиентпен келістім, дизайнын жасадым, әзірлеушілер таптым, техникалық тапсырма жазып, жобаны іске қосуға дейін жеткіздім.

Осылайша сатуды, маркетингті және жұмысты ұйымдастыруды үйрене бастадым.

Бұл жол бірден Алматыға әкелген жоқ.

Келесі компанияда әзірлеушілермен және тағы бір дизайнермен жұмыс істедім. Оған көмектесіп, шешімдерді бірге талқыладым. Жетекші болып тағайындалмай тұрып, осы жауапкершілікті ала бастадым.

Кейін стартап жасауға кірісіп, Астанаға көштік. Astana Hub-та командалармен таныстым, хакатондарға қатыстым. Командаларға дизайн жасауға көмектестім.

Клиенттерге арналған бонустық бағдарламаның брендингі мен алғашқы прототипін жасауға көмектестім. Негізін қалаушы өнімді менің атыммен атады. Қазір оны дамытуға қатыспаймын.

Астанадан Павлодарға қайтып, кейін Алматыға көшуді шештім. Алматыдағы алғашқы жұмысым сәтсіз болды. Келесі жұмыс орнымда Daryn.online платформасын іске қостық.

Қазір де Алматыда тұрамын.

Алматыдағы студия сайттар, CRM жүйелері мен қосымшалар жасайтын. Негізін қалаушы өз өнімдерімізді іске қосуды ұсынды: екеуі білім беру, біреуі медиа саласында.

Сол өнімдердің бірі Daryn.online болды. Онда мектеп бағдарламасы бойынша видеосабақтар, курстар, тесттер мен олимпиадалар бар. Басында күмәндандым: көп оқушының онсыз да оқуға құлқы жоқ. Ал оқуды ұнататындары онлайн толыққанды білім ала ала ма?

Пандемияға дейін Daryn.online-да шамамен 20 мың пайдаланушы болды. 2020 жылдың көктемінде мектептер қашықтан оқуға көшіп, біз видеосабақтар мен тесттерге тегін қолжетімділік аштық. Мамырға қарай тіркелгендердің жалпы саны 2,5 миллионға жетті.

Кейін команда мұғалімдер мен оқушыларға олимпиада өткізуді ұсынып, оны бір аптада іске қосты. 2021 жылғы мамырда тіркелгендер саны 3,5 миллионға жетті. Бұл — бүкіл команданың нәтижесі.

Дизайнға жетекшілік етіп, дизайнерлерді жұмысқа алып, команданың жұмысын ұйымдастыра бастадым. Bugin Holding-те төрт жылға жуық жұмыс істедім.

РФМШ, НЗМ және ҚТЛ оқушыларына өзіміз хакатондар өткіздік. Солардың бірінде қазылар алқасына кіріп, оқушылардың жобаларын бағаладым.

red_mad_robot-тың жұмысын көптен бақылап жүрдім. Олар хабарласқанда, жұмыстан кетіп, мамандыққа қызығушылығымды қайта оятуға тырысып жүрген едім. Шақыру күтпеген жаңалық болды.

Студияда Jusan Business және Home Credit Business өнімдерімен жұмыс істедім. Команданың ауқымы таңғалдырды: бір өнімді, мысалы онлайн-бухгалтерияны, 15-тен 30 адамға дейінгі команда жасай алатын.

Толыққанды тереңдетілген сұхбаттар өткізу үшін респонденттер болды. Банк басшылығы алдында дизайн шешімдерін қорғауға арналған презентациялар дайындадым. Бұл жұмыс қызықтырды: пайдаланушылармен сөйлесіп, мәселені түсініп, неге дәл осындай шешім ұсынып отырғанымызды түсіндіруге мүмкіндік бар еді.

Маған red_mad_robot-тың өнім аналитигімен менторлық жұмыс істеуге де мүмкіндік берді. Кейін Pegasus Airlines үшін қосымшаның пресейліне қатыстым. Үлкен команданың жоба басталмай тұрып клиентке ұсынысты бірге қалай дайындайтынын көру қызық болды.

Компания tekmates болып ребрендинг жасағаннан кейін аға интерфейс дизайнерінен дизайн жетекшісі болдым. Команданың жұмысына жауап беріп, дизайнерлердің дамуына көмектестім.

Келесі шақыру өнімін бұрыннан білетін банктен келді.

HCB Business-пен red_mad_robot-та жұмыс істегенмін. Команда шағын және орта бизнеске арналған толыққанды онлайн-банкингті алты айда әзірледі. Іске қосқаннан кейін сыртқы экономикалық қызмет, карталар, клиенттермен коммуникация және басқа бағыттарды дамыттық.

Студиядан кеткеннен кейін банкке келгенге дейін ЖИ мен Python негіздерін үйреніп, Django-да жобалар жасап көрдім. Бірте-бірте ЖИ-ді күнделікті жұмысыма қолдана бастадым.

Home Credit Bank Kazakhstan-да таныс өнімге қайта оралдым, бұл жолы банктің өз командасында. Бизнеске арналған қызметтер мен дизайн-жүйемен жұмыс істеп жүрмін.

Қатарынан өнімдік жұмысқа арналған мультиагентті жүйе құрып жатырмын: талаптар, дизайн және әзірлеу жобаның ортақ контекстіне сүйенеді. Мақсатым қарапайым: күнделікті қайталанатын жұмысты азайту, сапаны арттыру және өзгерістерді тезірек шығару. Қайталанатын жұмыстың көбін автоматтандырдым. Екі адамға ЖИ көмегімен өз қажетіне арналған өнімдер жасауды үйреттім.

Үлкен командаларда жұмыс істеп, ірі өнімдер жасағаннан кейін де өз өнімімді құру ниеті жоғалған жоқ.

Аниме-порталдар, медиа, бизнеске арналған құралдар, достармен бірге бастаған стартаптар — көп нәрсені байқап көрдім. Командаммен бірге soilesu жобасын іске қосуға дайындап жатырмын. Жобаның екі бағыты бар: жұмыс сұхбатына дауыстап жауап беру арқылы дайындалу және компания материалдары бойынша қызметкерлерді аттестаттау. soilesu әзірге жұмыс атауы.

Енді сұрақтарды ертерек қоямын: бұл кімге керек? Алдымен нені тексеру қажет? Идеяны іске қосуға кім көмектеседі?

Бірақ негізгі сұрақ он бір жасымнан бері өзгерген жоқ: өзім жасап көрсем ше?